Ik dacht hier weer aan op zondagmiddag toen ik zelf over de A2 reed, tussen Amsterdam en Utrecht. Het was druk, maar niet té druk. Vijf rijstroken naast elkaar, allemaal goed gevuld, en het verkeer reed mooi door. Geen geduw, geen abrupte remacties. Gewoon een constante flow.
Ik reed met adaptive cruisecontrol aan en kreeg sterk de indruk dat meerdere weggebruikers dat ook deden. Je zag het aan het gelijkmatige tempo en de mooie, constante afstanden tussen de auto’s. Rust in beweging.
In mijn Toyota kreeg ik bij aflevering van de dealer een tip. Hij adviseerde om niet met drie streepjes afstand te rijden, maar met één. Hij had een goed punt. Als de auto te vroeg snelheid vermindert vanwege een grote ingestelde afstand, kan dat juist onrust veroorzaken voor het achteropkomende verkeer. Te voorzichtig rijden kan óók onveilig worden.
Dat ene streepje komt overeen met de aanbevolen twee seconden afstand. Die twee seconden zijn de minimale tijd die moet zitten tussen het passeren van een vast punt door je voorligger en door jou. Dat is geen nattevingerwerk, maar een verkeerskundige richtlijn. Het systeem blijft precies binnen die veilige marge.
Wat mij die middag vooral opviel, was, hoe veilig er om mij heen werd gereden. De ADAS-systemen (Advanced Driver Assistance Systems) waar ik eerder over schreef, zijn slimme ondersteuners. Ze helpen ons om veiliger en comfortabeler te rijden. Maar en dit is heel belangrijk, ze nemen het nooit volledig over. Jij blijft waarnemen. Jij blijft inschatten. Jij blijft verantwoordelijk.
De angst om de controle te verliezen is het pijnpunt onder de mensen met rijangst. Maar de adaptive cruisecontrol pakt geen controle af, het geeft juist mentale ruimte.. Minder hoeven doseren met je rechtervoet betekent meer aandacht voor het verkeer als geheel. Meer overzicht. Meer rust.
In mijn coachtrajecten probeer ik dit daarom stap voor stap te introduceren. Eerst begrijpen wat het systeem doet. Dan ervaren op een rustig stuk snelweg. Samen oefenen. Vertrouwen groeit nooit in één keer; dat ontstaat geleidelijk, door positieve ervaringen.
Voor mij was die zondagmiddag een mooie manier om mijn auto een beetje te testen. Niet om achterover te leunen, maar om bewust te ervaren wat technologie kan toevoegen aan mijn rijgedrag.
Dus bij deze mijn vraag: wie durft zichzelf uit te dagen? Wie zet, misschien wel voor het eerst, die adaptive cruisecontrol aan en dus niet om controle los te laten, maar om te ontdekken dat jij nog steeds aan het stuur zit?
Wat als ik je vertel dat cruisecontrol je juist méér controle kan geven in plaats van minder?
Dat klinkt misschien tegenstrijdig. Zeker als je last hebt van rijangst. Want voor veel mensen betekent controle het zelf gas geven, zelf remmen en zelf alles voortdurend bijsturen. De gedachte dat een systeem iets overneemt, voelt al snel als risico.
Maar wat als controle niet gaat over álles zelf doen maar over overzicht houden?
Wanneer je met adaptive cruisecontrol rijdt, blijft je aandacht minder hangen bij je snelheid. Je hoeft niet continu te corrigeren of bang te zijn dat je ongemerkt te hard of te zacht rijdt. Dat stukje mentale ruimte komt vrij. En precies daar ontstaat rust. Je kunt verder vooruit kijken. Beter anticiperen. Meer waarnemen.
De auto ondersteunt. Jij beslist.
En misschien is dat wel echte controle.